by Micha on 17/12/2018 | Legaal & Politiek

Cannabis steriliseren: alle opties op een rij

Cannabis steriliseren In Nederland wordt medicinale cannabis met straling behandeld om bacteriën te doden. Deze sterilisatiemethode is controversieel. Heeft het een effect op het product of zelfs op de patiënten? Is er een betere methode waar geen straling bij aan te pas komt?


De discussie over de sterilisatie van cannabis heeft twee kampen gecreëerd. Vooral de procedure die gebruikt wordt in Nederland en waarbij het licht radioactieve element kobalt-60 wordt gebruikt, wordt regelmatig bekritiseerd door patiënten en sommige medische experts. Dit komt omdat consumenten van oudsher sceptisch staan tegenover het gebruik van radioactieve componenten, zelfs als vele onderzoeken aantonen dat het geen kwaad kan. Tenminste, in voedsel. Er is echter nog geen onderzoek gedaan naar bestraalde medicijnen die net zoals cannabis gestoomd of gerookt worden.

De richtlijnen en drempelwaarden zijn strikt afgebakend in EU-lidstaten, en tot nu toe is er geen aanleiding om te denken dat de consumptie van deze producten, als voedsel of medicijn, schadelijk zou zijn voor de gezondheid. Met zijn wetgeving voor medicijnen die radioactief zijn of behandeld zijn met ioniserende straling (AMRadV) heeft Duitsland een van de strengste wetgevingen in Europa wat bestraald voedsel betreft. In de AMRadV staat dat alle medicijnen die verwerkt worden door middel van straling een vergunningsproces moeten ondergaan. Dat betekent dat de cannabis die in Duitse apotheken verkocht wordt, maar uit Nederland komt, waar de sterilisatie met kobalt-60 verplicht is, een vergunning zou moeten krijgen onder de AMRadV, maar dat is tot nu toe nog niet het geval.

Kleine veranderingen in de terpeenprofielen

Arno Hazekamp, die als bioloog voor Bedrocan werkt en wordt gezien als een van de pioniers van cannabisonderzoek, was in 2016 de eerste die een onderzoek naar de effecten van laagwaardige gammastraling op medicinale cannabis publiceerde. Uit de resultaten van Hazekamp bleek dat er geen veranderingen plaatsvonden in de THC-, CBD- en vochtgehaltes van de toppen, hoewel er een kleine vermindering van sommige terpenen werd vastgesteld. Het terpeenprofiel van elke soort veranderde amper, aangezien er maar een paar terpenen verloren gingen. Het verschil in het algemene profiel was echter wel duidelijk zichtbaar bij de geteste soorten. De monsters werden voor en onmiddellijk na de standaardgammastralingsbehandeling vergeleken en daarna visueel geanalyseerd door middel van analysemethoden zoals gaschromatografie en hoogwaardige vloeistofchromatografie.

Cannabis steriliseren: alle opties op een rij

Volgens de analyse werden de volgende terpenen het meest aangetast: het monoterpeen myrceen, cis-ocimeen en terpineolen zoals gamma-selineen, Eudesma-3,7(11)-dieen en gamma-selineen. Een mogelijke verklaring is dat deze vluchtigere terpenen sneller verdampen wanneer hun moleculen worden “versneld“ door de gammastraling. Interessant is dat niet alle soorten dezelfde verliezen leden. In twee soorten daalde het myrceengehalte duidelijk, terwijl die daling in een derde soort verwaarloosbaar was.

Myrceen is in hoge concentraties aanwezig in cannabissoorten die ruiken naar “koele bossen”. Net als cannabis vind je myrceen vaak in verschillende soorten dennen, jeneverbesstruiken, sommige amomumsoorten, munt, salie, komijn, mango, venkel, dragon, dille, bijvoet (alsem), engelwortel en hop. Myrceen wordt gebruikt bij het maken van aroma’s en smaakstoffen in de parfumsector en de farmaceutische sector.

Uiteindelijk werd in het onderzoek vastgesteld dat het terpeengehalte mogelijk daalt, maar dat de straling geen nieuwe stoffen creëert. “De gammastraling versnelt de verdamping (van terpenen) een beetje, maar doodt of vernietigt je cannabis niet.”

Helaas hebben de Duitse, Nederlandse en Canadese cannabisautoriteiten nog geen onderzoek gedaan naar de sterilisatie van medicinale cannabis of de terpeenprofielen ervan. Daarom zijn de inspanningen van Bedrocan om transparant te werken en zelf onderzoek te doen van vitaal belang. Vanuit het oogpunt van de patiënten zou het echter wel beter zijn als het onderzoek en de bevestiging niet volledig aan de fabrikanten werden overgelaten. Andere ontwikkelingen in de farmaceutische sector in de afgelopen 150 jaar hebben aangetoond waar dit toe kan leiden in een sector die momenteel lijdt aan een soort goudkoorts.

Alternatieven voor bestralingsbehandeling

In Nederland is er geen alternatief, aangezien de bestraling wettelijk verplicht is. In Canada hebben veel fabrikanten van medicinale cannabis gammastraling achterwege gelaten en passen ze nu andere methoden toe. Het medicinale cannabisprogramma daar staat wel bestraling met het radioactieve kobalt-60 toe. Helaas zijn de Canadese fabrikanten een stuk minder transparant. Van de drie fabrikanten die medicinale cannabis exporteren naar Duitsland, zijn er twee (Aurora en Peace Naturals) die simpelweg verklaren dat ze andere sterilisatiemethoden gebruiken. Ze vertellen niet welke. De derde fabrikant (Tweed) verklaart helemaal niets, hoewel men vermoedt dat ze gammastraling gebruiken. Amerikaanse bedrijven noemen dit vandaag de dag graag “koude pasteurisatie”, om negatieve associaties te vermijden.

Cannabis steriliseren: alle opties op een rij

Alternatieve methoden kosten vaak meer tijd en zijn dus ook duurder. Fabrikanten die geen kobalt-60-straling gebruiken, combineren vaak een aantal van de volgende sterilisatiemethoden.

Verwerking met ozon vernietigt alle micro-organismen aan de oppervlakte, maar het is een heel reactieve stof en daardoor heel vluchtig. Bestraling met uv-licht is nuttig gebleken, maar in veel gevallen volstaat het op zichzelf niet. Experts raden een extra behandeling met een van de volgende methoden aan als de fabrikant geen kobalt-60 wil gebruiken.

Om landbouwkundige producten zoals graan, groenten, fruit, noten of kruiden te steriliseren worden gassen zoals stikstof, koolstofdioxide of edelgassen (meestal argon) gebruikt.

Er is ook een veelbelovende nieuwe methode waarbij planten kort met stoom worden behandeld. Dit hele korte contact (20 tot 40 seconden) met hogedrukstoom bij een temperatuur tussen de 102°C en 122°C zorgt ervoor dat kruiden, poeders en specerijen die gevoelig zijn voor hitte te ontsmetten zonder hun kwaliteit aan te tasten.

De afgelopen jaren heeft ultrasoon reinigen ook veelbelovende resultaten opgeleverd op medisch gebied.

Fumigatie met ethyleenoxide doodt bacteriën, virussen en schimmels en deze methode werd lange tijd in Europa gebruikt om voedsel en medicinale planten te steriliseren. In Duitsland werd het gebruik van ethyleenoxide voor voedsel in 1981 verboden, terwijl het gas in Canada en de VS nog steeds gebruikt mag worden, maar met bepaalde beperkingen.

Strenge reinheid is de beste bescherming

Aangezien de drempelwaarden ook van toepassing zijn op medicinale kruiden die buiten gekweekt worden, zou het voor de fabrikanten van cannabis redelijk eenvoudig moeten zijn om zich daaraan te houden zonder radioactieve behandelingen toe te passen. Tenzij je een fabrikant bent in Nederland, waar de wetgeving de fabrikanten geen andere keuze laat.

In tegenstelling tot sint-janskruid of salie wordt cannabis gekweekt in hermetisch afgesloten ruimtes. Aangezien de Canadese cannabisautoriteit noch het Duitse federale instituut voor drugs en medische apparaten (BfArM) sterilisatie met kobalt-60 voorschrijven, lijkt een radioactieve behandeling onnodig. Gezien de huidige prijs per gram, die rond de 24 euro ligt, en de ongelooflijk strenge hygiënevoorschriften heeft medicinale cannabis geen radioactieve behandeling voor de zekerheid nodig. Andere methoden volstaan ongetwijfeld. Dit wordt aangetoond door het feit dat minstens 12 onbestraalde Canadese soorten moeiteloos de strenge tests doorstaan om toegelaten te worden tot Duitse apotheken.

Illegale verkoop in Duitsland

Zoals hierboven vermeld moeten bestraalde knoppen in Duitsland een vergunning hebben onder de AMRadV. Tot nu toe hebben de bevoegde autoriteiten echter nog geen enkele aanvraag voor zo’n vergunning ontvangen. Dat bevestigden ze in hun antwoord op onze vraag in oktober. In feite zouden die aanvragen voorgelegd moeten worden door de Nederlandse handelspartner en goedgekeurd moeten worden dor de BfArM in Bonn voordat de toppen de Duitse apotheken kunnen bereiken. Dit geldt ook voor alle soorten van Canadese cannabisleveranciers die behandeld zijn met kobalt-60.

Cannabis steriliseren: alle opties op een rij

Strikt genomen worden alle toppen die bestraald zijn met kobalt-60 momenteel illegaal verkocht omdat ze niet over de wettelijke stralingsvergunningen beschikken. De BfArM is hier al sinds minstens het begin van september van op de hoogte, na een persaanvraag, en vindt het tot nu toe nog niet nodig om actie te ondernemen, net als de regionale gezondheidsautoriteiten die verantwoordelijk zijn voor het op de markt brengen van het product. Dit betekent dat patiënten nog steeds niet weten of en welke Canadese fabrikanten kobalt-60 gebruiken bij de sterilisatie, noch of de drempelwaarde in de praktijk in acht genomen worden.

De verantwoordelijkheid afschuiven in plaats van snelle actie

Toen ze gevraagd werden naar een duidelijke fout in de context van een routinepersconferentie, schoven het Berlijnse Staatsbureau voor Gezondheid en Sociale Zaken (LaGeSo), de BfArM, de Berlijnse Senaatsadministratie en het federale ministerie van Volksgezondheid de verantwoordelijkheid op elkaar af in plaats van de kwestie in detail te onderzoeken.

Na zo’n tip was het beter geweest om onmiddellijk stappen te ondernemen om de ontbrekende vergunningen voor bestraalde Nederlandse cannabistoppen te verkrijgen. Duitsland moet de Nederlandse exporteurs op de hoogte brengen van de ontbrekende vergunningen en ze uitnodigen om de nodige papieren onmiddellijk op te sturen naar Bonn. Het importeren van medicinale cannabis uit Nederland is al erg complex en er zijn verschillende vergunningen en certificaten vereist. Goedkeuring in het kader van de AMRadV zou dus slechts een van de vele stappen zijn die de wettelijk verplichte en nodige transparantie over bestraalde medicijnen voor patiënten en dokters helpen creëren.

Patiënten schieten er niks mee op als de Duitse federale overheid de import nu een halt toeroept vanwege het gebrek aan aanvragen. Integendeel, het is nu aan hen om duidelijkheid te scheppen, zekerheid te bieden en de regelmatige aanvoer van cannabistoppen niet in gevaar te brengen.

Reageren

Heb je een standpunt? Deel hem dan hieronder.

Leave a Comment

Please enter a name
Oops, looks like you forgot something?