by Seshata on 12/02/2016 | Consumptie Cultureel Opinie

Fair Trade hasj: Hoe kunnen we dat realiseren?

Hasj In 2012 publiceerden we een artikel over de behoefte aan een eerlijker hasjmarkt omdat in het huidige systeem de producent slechts tussen 80 en 200 euro per kilo betaald krijgt, terwijl de consument soms wel 16.000 euro per kilo betaalt. Vandaag gaan we de diepte in. We kijken welke obstakels een beter systeem tegenhouden en hoe we dat in de toekomst wél kunnen realiseren.


Fair Trade hasj: Hoe kunnen we dat realiseren? - Sensi Seeds blog

In 2012 publiceerden we een artikel over de behoefte aan een eerlijker hasjmarkt omdat in het huidige systeem de producent slechts tussen 80 en 200 euro per kilo betaald krijgt, terwijl de consument soms wel 16.000 euro per kilo betaalt. Vandaag gaan we de diepte in. We kijken welke obstakels een beter systeem tegenhouden en hoe we dat in de toekomst wél kunnen realiseren.

Hoe zit de huidige hasjmarkt in elkaar?

Voor veel van 's werelds belangrijkste handelsgewassen bestaat een fair-tradesysteem (© gbcarmelite)
Voor veel van ’s werelds belangrijkste handelsgewassen bestaat een fair-tradesysteem (© gbcarmelite)

Waar gaat het geld naartoe? Het lijkt erop dat dit voor een groot deel afhangt van de markt. In Afghanistan hebben veel boeren het bijzonder slecht en uit dat land komen dan ook de verhalen dat boeren slechts 80 tot 200 euro per kilo betaald krijgen.

In Marokko daarentegen kan de prijs van een kilo hasj een stuk hoger liggen. De slimmere producenten rekenen inmiddels soms wel 1500 euro per kilo, vaak voor hasj van de beste kwaliteit en voor moderne commerciële variëteiten, die oorspronkelijk afkomstig zijn uit Nederland en Spanje.

Dat men zich in dit land dichtbij de Europese markten bevindt, speelt zeker een rol. Uiteindelijk ligt Marokko maar een kort boottripje van Zuid-Spanje. Afghanistan daarentegen is meer dan 5000 kilometer verwijderd van Europa, waardoor de kosten om het product op de eindmarkt te krijgen veel hoger zijn.

Vanzelfsprekend zijn Afghanistan en Marokko niet de enige twee hasj producerende landen ter wereld, maar samen zijn ze goed voor de overgrote meerderheid van het mondiale aanbod. Het is dus nuttig om deze twee landen te vergelijken om een goed beeld te krijgen van hoe de zaken er mondiaal voorstaan.

Waarom een eerlijker systeem?

Het zijn voornamelijk de grote Marokkaanse boeren die modern en grootschalig kunnen produceren. De meerderheid van de Marokkaanse boeren produceert nog op traditionele wijze en krijgt lage prijzen voor zijn producten. Deze boeren leven dan ook in armoede en hebben weinig rechten en vooruitzichten.

Over het algemeen is Afghaanse hasj minder van kwaliteit dan Marokkaanse en levert daarom door de hele productieketen, van producent tot wederverkoper, een lagere prijs op. Over het algemeen doet Marokkaanse hasj direct van de leverancier tussen 250 en 1500 euro per kilo, terwijl Afghaanse zo’n 80 tot 200 euro per kilo oplevert.

Een kilogram Afghaanse hasj levert in Amsterdam als maximale groothandelsprijs tussen 750 en 2500 euro op, terwijl een kilo Marokkaanse hasj varieert van 1000 euro voor de mindere kwaliteiten tot wel 6000 euro voor beste. De verkoopprijs in de coffeeshops voor Afghaanse hasj ligt tussen 2,50 en 10 euro per gram, terwijl Marokkaanse tussen 4 en 16 euro per gram kost.

Het gemiddelde salaris is in Afghanistan aanzienlijk lager dan in Marokko. Het modaal inkomen in Afghanistan ligt op ongeveer 8000 euro per jaar, terwijl dat in Marokko dichterbij 20.000 euro ligt. Deze factoren dienen in aanmerking te worden genomen als je wilt bepalen wat in elk land een eerlijk inkomen is voor een boer.

Hoe dan ook, verreweg de meeste winst op hasj wordt gemaakt door de criminele organisaties die het naar Europa vervoeren. En dat geldt voor beide markten. Er is dus beslist aanleiding om de internationale wetgeving te veranderen, de markt te reguleren en eerlijker zakendoen af te dwingen tussen exporteurs en importeurs.

Bestaat er al zoiets als fair-tradehasj?

Omdat hasjhandel illegaal is, kan er geen fair-trademarkt gerealiseerd worden (© Marion Doss)
Omdat hasjhandel illegaal is, kan er geen fair-trademarkt gerealiseerd worden (© Marion Doss)

Het korte antwoord is: nee. Voordat er sprake kan zijn van fair trade in juridische zin, moet de handel zijn gecertificeerd door de Fairtrade Foundation en haar certificeringsinstantie, FLO-CERT. Het spreekt voor zich dat dit onmogelijk is voor een product dat illegaal is en derhalve niet legaal geëxporteerd en geïmporteerd kan worden.

Op de zwarte markt worden producenten altijd slecht betaald in verhouding tot de winsten die kunnen worden behaald door tussenpersonen, groothandelaars en wederverkopers. Dat geldt ook voor hasj. Er zijn echter signalen dat zich op de zwarte markt iets begint af te spelen wat bijna fair trade genoemd zou kunnen worden.

In 2015 maakte VICE melding van een groep verkopers die actief is op The Silk Road, een illegale marktplaats die onderdeel uitmaakt van het diepe web. Deze groep, die bekendstaat als The Scurvy Crew, had met boeren exclusieve overeenkomsten afgesloten waarvan een “sign-on bonus” deel uitmaakt.  De bedoeling van deze tekenprovisie is dat boeren hiermee in staat zijn hun leefomstandigheden en die van hun gezin te verbeteren. De leider van de Crew, Ace, vertelde dat veel van de boerderijen volledig vervallen waren. In één geval betaalde de Crew niet alleen voor de medische verzorging van de vrouw van de boer, maar ook voor de renovatie van de boerderij.

Is het mogelijk om voor hasj een fair-tradesysteem te realiseren?

Sommige van 's werelds armste boeren zouden profijt kunnen hebben van fair trade (© USAID_IMAGES)
Sommige van ’s werelds armste boeren zouden profijt kunnen hebben van fair trade (© USAID_IMAGES)

Het is onmogelijk om een werkelijk eerlijk handelssysteem voor hasj te realiseren, waarbij de winsten eerlijker verdeeld worden, zolang de handel in cannabis en hasj internationaal verboden is. Het zou echter heel goed kunnen dat we in de toekomst meer handelsrelaties zien ontstaan zoals die van The Scurvy Crew, omdat een dergelijk systeem namelijk grote voordelen biedt voor zowel producent als koper. In het VICE-artikel wordt bijvoorbeeld opgemerkt dat de ethische opstelling van de Crew leidde tot zeer goede arbeidsrelaties met de producenten. Daardoor kon een constante stroom aan hasj van topkwaliteit worden geleverd.

Daar staat tegenover dat de prijs van cannabis op den duur aanzienlijk zou dalen wanneer cannabis werkelijk gelegaliseerd zou worden, tot een niveau vergelijkbaar met die van druiven. De druif is een goed voorbeeld in dit verband omdat die vrucht eveneens wordt gebruikt om een zeer zwaar belast product van te maken dat beneveling veroorzaakt en om die reden per hectare veel opbrengt in vergelijking met andere legale producten. Illegale gewassen zijn per hectare vele malen waardevoller dan legale gewassen, juist omdat ze illegaal zijn en de teelt ervan en handel erin een veel groter risico met zich meebrengt dan die van legale producten.

Cannabis levert bijvoorbeeld per km² op dit moment $ 47.660.000 op en is als zodanig met voorsprong ’s werelds meest lucratieve gewas. Druiven leveren ter vergelijking veel minder op: $ 625.000 per km². Als de prijs van cannabis zo ver zou zakken als die van druiven, dan zouden de boeren zelfs met het eerlijkste fair-tradesysteem misschien nog minder verdienen dan op dit moment in het illegale circuit.

De komende jaren gaat de cannabismarkt volledig veranderen als gevolg van de mogelijkheden van legalisering en regulering. Op dit moment is het van belang om de structuren te creëren die het mogelijk maken dat de ontwikkelingslanden een eerlijke kans krijgen om mee te doen in deze bedrijfstak, niet alleen vanwege het potentieel om geld te verdienen, maar ook ter verbetering van de volksgezondheid en de algehele leefomstandigheden. Daartoe moeten hennep en medicinale cannabis opnieuw toegankelijk worden.

Reageren

Heb je een standpunt? Deel hem dan hieronder.

Leave a Comment

Please enter a name
Oops, looks like you forgot something?
Read More
Read More
Read More
Read More