by Seshata on 25/12/2013 | Teelt

Hennep en de sanering van radioactieve bodems

Hennep Het wetenschappelijk onderzoek naar hennep gaat momenteel met sprongen vooruit vergeleken met de stilstand in de voorgaande decennia. Een belangrijk onderzoeksgebied dat momenteel speciale aandacht krijgt is fytoremediatie, oftewel bodemsanering, hoewel de ontdekking dat hennep verontreinigende stoffen aan de bodem onttrekt al enige tijd oud is.


Het wetenschappelijk onderzoek naar hennep gaat momenteel met sprongen vooruit vergeleken met de stilstand in de voorgaande decennia. Een belangrijk onderzoeksgebied dat momenteel speciale aandacht krijgt is fytoremediatie, oftewel bodemsanering, hoewel de ontdekking dat hennep verontreinigende stoffen aan de bodem onttrekt al enige tijd oud is.

Hennep en de sanering van radioactieve bodems

Het fytoremediatieproject van Tsjernobyl

De industriële hennep die in de omgeving van de verlaten kerncentrale van Tsjernobyl bij Prypjat in Oekraïne groeit, verlaagt al meer dan tien jaar de giftigheid van de bodem. Japan overweegt nu om dezelfde tactiek toe te passen voor het herstellen van de milieuschade die werd veroorzaakt door de kernramp van Fukushima. Door de Cannabis Control Law (Wet op beheersing van cannabis), die in 1948 onder dwang van de Amerikaanse bezettingsmacht in het Japanse wetboek werd opgenomen, mag hennep echter alleen maar geteeld worden met een vergunning, waarvan er weinig worden uitgegeven en die moeilijk te krijgen is.

In 1989, slechts drie jaar na de explosie in Tsjernobyl, verzocht de toenmalige Sovjetregering het Internationaal Atoomagentschap (IAEA) om de milieusituatie te beoordelen. In het verboden gebied met een straal van 30 km rond Tsjernobyl werden in de bodem en ook in planten en dieren hoge concentraties van verscheidene giftige metalen aangetroffen, waaronder jodium, cesium-137, strontium-90 en plutonium.

Men heeft ontdekt dat hennep een zeer hoog gehalte aan zware metalen uit de bodem opneemt
Men heeft ontdekt dat hennep een zeer hoog gehalte aan zware metalen uit de bodem opneemt

Welke planten zijn goed voor fytoremediatie?

Hierop besloot men een gezamenlijke poging te ondernemen om de bodemvervuiling met behulp van nuttige planten te verminderen. Men begon onmiddellijk met dit proces, dat fytoremediatie wordt genoemd, en er werden verschillende planten gebruikt die specifieke verontreinigende stoffen opnemen: twee soorten kool voor de verwijdering van chroom, lood, koper en nikkel, mais voor de opname van lood, aangezien meerdere wetenschappers hebben aangetoond dat dit belangrijke gewas uitzonderlijk goed lood kan opnemen, en meer recent zonnebloemen en hennep.

De aanplant van zonnebloemen begon in 1996, nadat men een soort had ontwikkeld waarvan de verwachting was dat deze op tot dan toe ongekend efficiënte wijze de bodem kon saneren. Al snel, in 1998, werd ook hennep aangeplant. Slavik Doesjenkof, een onderzoeker bij Phytotech, een van de organisaties verantwoordelijk voor de hennepaanplant, verklaarde dat “hennep een van de beste planten voor fytoremediatie blijkt te zijn die we hebben kunnen vinden.”

Behalve in Oekraïne werd ook in het naburige Wit-Rusland veel landbouwgrond door de explosie getroffen en ook daar gebruikt de overheid hennep om de bodem te saneren. De oogst wordt omgezet in ethanol, aangezien toename van de biobrandstofproductie een belangrijk deel uitmaakt van het streven om de algehele toestand van economie en milieu in de regio te verbeteren.

Terwijl planten en dieren het land weer overnemen, wordt de verboden zone rond Tsjernobyl, de locatie van 's werelds ernstigste nucleaire ramp, langzaam weer gezond
Terwijl planten en dieren het land weer overnemen, wordt de verboden zone rond Tsjernobyl, de locatie van ’s werelds ernstigste nucleaire ramp, langzaam weer gezond

Verschillen in metaalopname uit de bodem

In 2012 onderzocht men in Roemenië de voedselveiligheid van hennepzaad dat afkomstig is van planten die op een bodem rijk aan calcium, magnesium, kalium en ijzer zijn geteeld. In het onderzoek werd geconcludeerd dat vijf verschillende Roemeense hennepsoorten een verschillend voedingsprofiel ontwikkelden, al naar gelang de opname van de verschillende metalen uit de bodem. De soort Zenit had bijvoorbeeld het hoogste opnamepercentage calcium, terwijl Armanca de minste calcium opnam. De soorten Diana, Denise en Silvana namen de hoogste percentages magnesium op en de soort Zenit had het hoogste gehalte ijzer.

Ondanks de verschillen bevatten de zaden en olie van alle vijf de soorten grote hoeveelheden magnesium, calcium, ijzer, mangaan, zink en kalium, alle zeer heilzame metalen in voedsel. Alle soorten hadden echter ook een testresultaat dat boven de wettelijk toegestane veilige limiet voor cadmium lag, ondanks dat het gehalte aan cadmium in de bodem binnen de veiligheidslimiet bleef. Cadmium is een giftig zwaar metaal dat verschillende gezondheidsproblemen kan veroorzaken. Vooral de soorten Armanca en Silvana bevatten een hoog gehalte aan cadmium.

Hennep en de opname van cadmium

Overmatige consumptie van voedsel met een hoog gehalte aan cadmium kan leiden tot vergroeiing van botten en gewrichten, aandoeningen van de luchtwegen, bloedarmoede en nierfalen. In gebieden waar cadmium in de bodem zit, moet een hennepsoort worden gekozen die slecht cadmium opneemt, zodat de soort veilig kan worden geconsumeerd door mens en dier.

Volgens een onderzoek naar Chinese hennepsoorten uit 2011 kunnen veel hennepsoorten grote hoeveelheden cadmium uit de bodem opnemen en opslaan, zonder dat dit de plant zelf schaadt. Hoewel dit meerdere gevolgen heeft voor het selecteren van een locatie om voedselveilige hennep te telen, geeft dit ook aan dat een terrein dat met cadmium is verontreinigd bijzonder veel baat kan hebben bij een fytoremediatieproject waarbij hoofdzakelijk of uitsluitend hennep wordt gebruikt. Echter, hennep die gebruikt is voor bodemsanering mag dan wel ongeschikt voor consumptie zijn, het kan nog steeds voor een aantal industriële doeleinden worden gebruikt, zoals biobrandstof.

Terwijl de vegetatie de voorheen bewoonde gebieden langzaam overneemt, kan het ecosysteem geholpen worden bij het herstel door soorten toe te voegen waarvan bekend is dat ze zware metalen in de bodem doeltreffend verwijderen
Terwijl de vegetatie de voorheen bewoonde gebieden langzaam overneemt, kan het ecosysteem geholpen worden bij het herstel door soorten toe te voegen waarvan bekend is dat ze zware metalen in de bodem doeltreffend verwijderen

Hennep heeft weinig last van zware metalen in de bodem

Dat hennep goed bestand is tegen verontreinigende stoffen in de bodem is goed gedocumenteerd. Al in 1975 werd een onderzoek in het Agronomy Journal gepubliceerd waarin beschreven werd hoe de bodemkenmerken de opname van elementen beïnvloeden en zelfs invloed op het uiteindelijke cannabinoïdeprofiel van psychoactieve soorten kunnen hebben. Ter illustratie plantte men één soort Afghaanse cannabis op vijftien veldjes met ieder een verschillend bodemprofiel en testte de oogst van elk veldje op het gehalte aan metalen. De onderzoekers kwamen tot de conclusie dat de verschillen konden worden gebruikt om door middel van bladanalyse de geografische oorsprong van de cannabis vast te stellen.

In 1995 publiceerde het Institute of Natural Fibres (Instituut voor natuurlijke vezels) uit Polen een onderzoek waarin werd aangetoond dat de geteste soorten tegen een hoog gehalte zware metalen in de bodem bestand waren, zonder dat dit de groei, opbrengst of vezelkwaliteit van de plant beïnvloedde. Er is echter weinig onderzoek gedaan naar de veiligheid van de toepassing van deze vezels in kleding of bij andere industriële doeleinden en deze kwestie moet nader worden onderzocht om vast te stellen op welke manier hennep die onder dergelijke omstandigheden is geteeld, kan worden toegepast.

Hennep is een bewezen waardevol hulpmiddel in de strijd om door mensen veroorzaakte schade aan bodem en ecosysteem te herstellen en mogelijk kunnen honderdduizenden locaties over de hele wereld er baat bij hebben. Men schat dat er in de VS alleen al 30.000 terreinen zijn die remediatie nodig hebben. Zoals zo vaak het geval is, wordt een grootschalige campagne verhinderd door de beperkingen die de VS aan hennepteelt oplegt, en op de verontreinigde terreinen vindt over het algemeen als gevolg van geldgebrek en gebrek aan interesse van de overheid geen remediatie plaats.

Reageren

Heb je een standpunt? Deel hem dan hieronder.

Leave a Comment

Please enter a name
Oops, looks like you forgot something?