by Micha on 22/12/2014 | Opinie

Görlitzer Park: Cannabiscultuur of drugsmoeras?

Het Görlitzer Park haalt nationaal en internationaal de voorpagina's omdat de levendige handel in cannabis en andere verboden middelen daar tot zeer repressieve reacties van de politie heeft geleid, nadat in november 2014 twee vermoedelijke wietverkopers door een caféhouder waren neergestoken. Terwijl de Berlijnse senaat met steeds groteskere maatregelen probeert de onoverzienbare problemen de baas te worden, wil wijkburgemeester Monika Herrmann juist daar bij wijze van proef een koffieshop vestigen. Reden genoeg om eens ter plekke te gaan kijken hoe het Görlitzer Park er momenteel bijligt.


Het Görlitzer Park aan de Scheideweg

Het Görlitzer Park haalt nationaal en internationaal de voorpagina’s omdat de levendige handel in cannabis en andere verboden middelen daar tot zeer repressieve reacties van de politie heeft geleid, nadat in november 2014 twee vermoedelijke wietverkopers door een caféhouder waren neergestoken. Terwijl de Berlijnse senaat met steeds groteskere maatregelen probeert de onoverzienbare problemen de baas te worden, wil wijkburgemeester Monika Herrmann juist daar bij wijze van proef een koffieshop vestigen. Reden genoeg om eens ter plekke te gaan kijken hoe het Görlitzer Park er momenteel bijligt.

Een middag in het ‘Görli’

Al bij het uitstappen bij de Schlesische Tor, één metrostation vanaf het eigenlijke gebeuren, begroeten ronselaars hun potentiële klanten op de metrotrap: ‘Wiet nodig?’ ‘Of misschien wat anders?’

Op weg naar ‘Görli’ zoeken voor je gevoel wel tientallen mogelijke verkopers oogcontact. Dat moet je dus vermijden als je niet op zoek bent naar rookwaren. Sinds enkele weken heeft de politie haar aanwezigheid enorm versterkt zodat je op elke hoek agenten in uniform en in burger ziet, die de handel overigens machteloos bekijken. Immers, sinds (of omdat?) het Görlitzer Park steeds vaker in het nieuws is, is de stemming omgeslagen. ‘Görli’ was jarenlang één van meerdere openbare parken in Berlijn waar cannabis te krijgen was. Nu en dan trad de politie op, maar in de publieke opinie stond het park niet hoger genoteerd dan de Hasenheide of het Stuttgarter Platz, waar ook verboden middelen werden aangeboden.

De bomen hebben het gedaan

goerlitzer park Sensi Seeds blog (2)In 2013 kregen de media in het spoor van het vluchtelingenkamp aan de Oranienplatz in Kreuzberg de bonte handel op ‘Görli’ in het vizier. Toen vrijwel op hetzelfde moment op een naburige speelplaats een pakje cocaïne werd gevonden, verwachtte iedereen de gebruikelijke reflex van politiek en politie: verkopers verjagen, controle intensiveren en afwachten waarheen de handel zich zou verplaatsen. Maar de wijkburgemeester kwam met het proefproject van een koffieshop als oplossing van het probleem. Zij gelooft niet in het intensiveren van repressieve maatregelen en probeerde zelfs met de dealers ter plekke in gesprek te komen.

De politie valt in Berlijn echter onder een CDU-minister van Binnenlandse Zaken, die weinig zag in de ideeën van zijn groene collega en er zelfs niet over wilde praten. De inzet van de politie werd dus geïntensiveerd, terwijl tegelijkertijd vertegenwoordigers van het wijkparlement van Kreuzberg samen met ngo’s als de Hennepbond over een concrete invulling van het koffieshop-modelproject overlegden. Sinds 2013 wordt met steeds rigoureuzere middelen tegen de cannabisverkopers opgetreden. In het park aangekomen zie je tegenwoordig overal gesnoeide bomen waarin komend voorjaar geen vogel zijn nest zal kunnen bouwen. De politie denkt dat dat nodig is om te voorkomen dat men de bomen als opslagplaats voor wiet gebruikt. Ook het pad naar het aangrenzende zwembad is weg, dichtgebaggerd. Dat zou nodig zijn om de aanvoerwegen af te snijden. In het park ziet men na de steekpartij van een paar weken geleden meer uniformen dan verkopers, maar daarmee is de sfeer niet prettiger geworden. De verkoop heeft zich verdeeld over de omliggende zijstraten en metrostations. Intussen krijg je in de omgeving van het Görlitzer Bahnhof, de Schlesische Tor en de Warschauer Straße op elke straathoek wiet of zwaarder spul aangeboden. Want niet alleen de politie heeft zich versterkt: De handelaars houden zich nu chic op de achtergrond en spreken de klanten niet meer rechtstreeks aan. Ze hebben ronselaars als onderaannemer aangesteld, terwijl anderen als wachtposten de alomtegenwoordige politie in de gaten houden. Een dertiger, laten we hem André noemen, heeft net voor 20 euro wiet gekocht en geeft graag inlichtingen:

Ik ben een event manager uit West-Duitsland en woon sinds een jaar in Berlijn. Ik ken niemand die privé verkoopt, dus ga ik ongeveer eenmaal per week naar Kreuzberg. Sinds de smerissen in het Görlitzer Park zo veel lawaai maken, stap ik al twee metrostations eerder uit en loop ik een paar meter tot ik word aangesproken. De laatste keer heb ik voor 50 euro 3,8 gram echt goeie wiet gekregen. Daar moest ik alleen hard voor onderhandelen, want meestal beginnen ze met één gram voor 50 euro. Soms krijg je wel eens rommel, maar vandaag ziet het er goed uit.’

De verkoop decentraliseert

goerlitzer park Sensi Seeds blog (2)De verkoop heeft zich dus van één centraal plein verplaatst en vindt nu in principe in de halve wijk plaats, waar veel bewoners niet blij mee zijn. Het Görlitzer Park zelf wordt nu, behalve door de ordebewaarders, alleen nog gebruikt door een paar verstokte liefhebbers en door groepen toeristen om te chillen. Voor blowen in de open lucht is het in Berlijn zo kort voor de kerst sowieso te koud en in de huidige situatie ook niet erg aan te raden, tenminste niet rondom het ‘Görli’. Berlijns hoogste beleidsmaker bij de politie denkt er zelfs over om de liberale Berlijnse uitleg van de wet op de verdovende middelen in te perken tot 6 gram voor eigen gebruik. Dat is nu 10 – 15 gram. Bovendien zou er rond het Görlitzer Park nultolerantie moeten gaan gelden. Wie in de buurt van het Görlitzer Park met cannabis voor eigen gebruik wordt betrapt, zou volgens ‘hasjiesj-Henkel’ in de toekomst strafrechtelijk moeten worden vervolgd, in plaats dat de zaak, zoals tot nog toe gebruikelijk, geseponeerd wordt. De ‘uitzondering op de uitzondering’ zoals de woordvoerder van Henkel Karsten Heilmann het tegen de ‘taz’ noemde, moet paragraaf 31a van de wet op de verdovende middelen rondom het park buiten werking stellen, opdat kopers en verkopers zich niet meer op eigen gebruik kunnen beroepen. Dat is niet alleen juridisch problematisch, aangezien het om een bondswet gaat, maar ook nog eens overbodig. Want ook de liberale uitleg in Berlijn staat vervolging bij geringe hoeveelheden cannabis toe, wanneer iemand

  • bij het dealen of zelfs al bij overhandigen wordt betrapt;
  • openlijk in de buurt van speelplaatsen, kleuterscholen of dergelijke inrichtingen bezit of consumeert;
  • in gezelschap van of samen met minderjarigen blowt.

Gelukkig is de SPD als coalitiepartner tot nog toe tegen de plannen van Henkel. Bij enkele sociaaldemocraten lijkt zelfs een omslag in het denken plaats te vinden. Zo zei de woordvoerder voor volksgezondheid van de SPD, Thomas Isenberg (47) tegen de Berliner Zeitung:

Ik wil beginnen met gecontroleerde vrijgave. Wij hebben een open discussie nodig.’

Cannabiscultuur of drugsmoeras?

Het koffieshopplan is nog in de planningsfase. Zelfs wanneer alles goed verloopt, zullen er pas op zijn vroegst in 2017 één of meerdere uitgiftepunten zijn. Wanneer de bondsdrugsinstantie de proefaanvraag afwijst en Frankfurt of Kreuzberg een beroepstraject in moeten slaan, gaat het nog langer duren. In Frankfurt is men het weliswaar iets meer eens over het proefproject, maar ook daar hangt alles net als in Berlijn af van de goedkeuring door de BfArM (de bondsdrugsinstantie). De law-and-order-politiek van iemand als Frank Henkel leidt nu al tot decentralisatie van de handel. Politiemensen klagen anoniem dat ze weinig steun van de bevolking ondervinden. Agenten in burger zijn bij hun werk zelfs regelmatig door burgers ontmaskerd. Maar wie staat daarvan te kijken, in een wijk waarin cannabis door de meesten niet als gevaar maar als verrijking wordt gezien? Heel anders dan de Berlijnse burgers staat de politie van de hoofdstad niet echt bekend om zijn liberale opvattingen. In Frankfurt ondersteunt de politie de liberalisering zo veel mogelijk. Ook twee Duitse politieorganisaties willen niet langer afgebeuld worden voor de jacht op consumenten. Zowel de Bund Deutscher Kriminalbeamter (bond van Duitse rechercheurs) als de conservatieve Deutsche Polizeigewerkschaft (Duitse politiebond) hebben zich uitgesproken voor een nieuwe visie op de drugspolitiek. Wimber, de politievoorzitter van Münster, wil in 2015 zelfs LEAP-Duitsland (Law Enforcement Against Prohibition, misdaadbestrijders tegen verbieden) oprichten. Vanuit Berlijn hoort men echter weinig van de politie, afgezien van overdreven acties en gejammer over gebrek aan medewerking van burgers, slappe wetgeving of gemene dealers. Bovendien is de leiding door zijn compromisloze houding en de voortdurende razzia’s niet onschuldig aan het op de spits drijven van de toestanden die niet alleen door de drugsdiscussie maar ook nog eens door de racismediscussie opgestookt worden. Wie zich werkelijk ergert aan het feit dat kleine dealers met vijf gram op zak niet opgesloten of uitgezet kunnen worden, die heeft niet alleen een probleem met cannabis, maar vooral met medemenselijkheid. De media doen dan de rest om de situatie te verergeren. De boulevardpers bedient zich van het cliché van de gemene zwarte dealer, liberale media van dat van de arme vluchteling die wiet moet verkopen om te kunnen overleven. De realiteit staat daarbij meestal buiten spel.

In het park moeten mensen nu een omweg nemen om bij het zwembad of het metrostation te komen. Alleen op de weg daarheen staan minstens zoveel verkopers als enige tijd geleden in het hele park. Het wordt tijd om tegenover het illegale moeras van ontbrekende bescherming van jeugdigen, maffiose organisaties en verdunde waren een echte cannabiscultuur te plaatsen, in plaats van bijna 300.000 Berlijnse consumenten te criminaliseren. Berlijn heeft niet 1, maar 1000 koffieshops nodig.

Reageren

Heb je een standpunt? Deel hem dan hieronder.

Leave a Comment

Please enter a name
Oops, looks like you forgot something?
Read More